Quy định về cấp phép lưu thông đối với mặt nạ lọc độc, mặt nạ phòng độc

Từ ngày 01/7/2025, mặt nạ lọc độc và mặt nạ phòng độc cách ly dùng trong PCCC, CNCH phải được cấp giấy phép lưu thông theo các quy định tại Nghị định số 105/2025/NĐ-CP của Chính phủ và quy định của tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật tương ứng được nhà sản xuất công bố áp dụng.

Theo quy định tại TCVN 3890:2023(1) Phòng cháy chữa cháy - Phương tiện phòng cháy và chữa cháy cho nhà và công trình - Trang bị, bố trí:

Mặt nạ lọc độc (Filter masks) là thiết bị bảo hộ cá nhân để bảo vệ cơ quan hô hấp của người sử dụng chống lại khói, khí độc trong một thời gian và ở giới hạn nồng độ ô xy trong không khí nhất định. Do thiết bị phụ thuộc vào không khí môi trường mà không có nguồn cung cấp oxy riêng biệt, phương tiện này không được sử dụng trong môi trường nồng độ oxi thấp (khoảng dưới 17%). Mặt nạ lọc độc được trang bị tại(2) khách sạn, nhà khách, nhà nghỉ; nhà trọ, và cơ sở lưu trú khác cao từ 3 tầng trở lên; cơ sở kinh doanh dịch vụ karaoke, vũ trường, quán bar, hộp đêm...

Mặt nạ phòng độc cách ly (Self Contained Breathing Apparatus- SCBA) dùng trong PCCC, CNCH là thiết bị bảo hộ cá nhân gồm mặt trùm toàn bộ khuôn mặt và bình khí thở, dùng để bảo vệ cơ quan hô hấp của người sử dụng chống lại sự xâm nhập của khói, khí độc từ bên ngoài. Thiết bị này có bình khí thở riêng biệt, sử dụng trong thời gian hạn chế, có thể tái nạp sau mỗi lần sử dụng, được trang bị, bố trí tại phòng trực điều khiển chống cháy trong các công trình như nhà cao tầng; rạp hát, rạp chiếu phim; khu công nghiệp, công trình công nghiệp,...

Ngày 29/11/2024, Quốc hội ban hành Luật Phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ (Luật PCCC và CNCH số 55/2024/QH15) có hiệu lực thi hành từ ngày 01/7/2025. Trên cơ sở đó, ngày 15/5/2025, Chính phủ ban hành Nghị định số 105/2025/NĐ-CP quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành Luật PCCC và CNCH. Theo quy định tại Điều 23 và Phu lục V kèm theo Nghị định này, mặt nạ lọc độc, mặt nạ phòng độc cách ly dùng trong PCCC, CNCH là phương tiện thuộc diện cấp Giấy phép lưu thông. Để triển khai thực hiện quy định này, Cục Cảnh sát PCCC và CNCH hướng dẫn người sản xuất, lắp ráp, nhập khẩu mặt nạ lọc độc và mặt nạ phòng độc cách ly dùng trong PCCC, CNCH, các doanh nghiệp kinh doanh dịch vụ thử nghiệm phương tiện PCCC, CNCH và các đơn vị có liên quan cần lưu ý:

1. Đối với mặt nạ lọc độc, mặt nạ phòng độc cách ly được sản xuất, lắp ráp tại Việt Nam, nhà sản xuất cần công bố tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật áp dụng cho sản phẩm, đồng thời thực hiện thử nghiệm đánh giá chất lượng mẫu sản phẩm tại các phòng thử ngiệm phương tiện PCCC, CNCH đã đăng ký hợp lệ. Một số tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật có thể áp dụng trong quá trình thử nghiệm, đánh giá chất lượng, cấp phép lưu thông mặt nạ lọc độc và mặt nạ phòng độc cách ly dùng trong PCCC, CNCH:

- Đối với mặt nạ lọc độc, bộ lọc có thể đáp ứng một số tiêu chuẩn:

+ Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia QCVN 10: 2012/BLĐTBXH về an toàn lao động đối với bộ lọc dùng trong mặt nạ và bán mặt nạ phòng độc (loại bộ lọc khí CO để bảo vệ cơ quan hô hấp). Theo đó, các bộ lọc này cần đáp ứng các yêu cầu của EN 404:2005 Respiratory protective devices - Filtering devices with mouthpiece assembly for escape from carbon monoxide - Requirements, testing, marking (Thiết bị bảo vệ hô hấp - Thiết bị lọc có bộ ngậm miệng để thoát hiểm khỏi khí carbon monoxide - Yêu cầu, phương pháp thử và ghi nhãn) và EN 14387 Respiratory protective devices - Gas filter(s) and combined filter(s) - Requirements, testing, marking (Thiết bị bảo vệ hô hấp - Bộ lọc khí và bộ lọc hỗn hợp - Yêu cầu, phương pháp thử và ghi nhãn);

+ EN 403 Respiratory protective devices for self-rescue - Filtering devices with hood for escape from fire - Requirements, testing, marking (Thiết bị bảo vệ hô hấp - Mũ trùm thoát hiểm trong trường hợp hỏa hoạn - Yêu cầu, thử nghiệm và ghi nhãn).

- Đối với mặt nạ phòng độc cách ly:

+ EN 137:2006         Self-contained open-circuit compressed air breathing apparatus with full face mask - Requirements, testing, marking (Thiết bị bảo vệ hô hấp - Bộ thiết bị thở độc lập mạch hở dùng khí nén kèm mặt nạ toàn mặt - Yêu cầu kỹ thuật, phương pháp thử và ghi nhãn);

+ NFPA 1981:2019  Standard on Open-Circuit Self-Contained Breathing Apparatus for Emergency Services (Tiêu chuẩn Hoa Kỳ về bộ thiết bị thở độc lập dùng trong chữa cháy).

2. Đối với mặt nạ lọc độc, mặt nạ phòng độc cách ly nhập khẩu để lưu thông tại Việt Nam, người nhập khẩu cần công bố tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật được áp dụng đối với phương tiện nhập khẩu (là tiêu chuẩn quốc tế, tiêu chuẩn khu vực, tiêu chuẩn nước ngoài), chủ động phối hợp nhà sản xuất để thử nghiệm, đánh giá sản phẩm theo tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật đã công bố tại các tổ chức thử nghiệm nước ngoài đã được chứng nhận(3) phù hợp với tiêu chuẩn ISO/IEC 17025 thực hiện.

Trường hợp không có kết quả thử nghiệm của tổ chức thử nghiệm nước ngoài thì được sử dụng kết quả thử nghiệm do tổ chức đánh giá sự phù hợp của Việt Nam thực hiện theo hướng dẫn tại Mục 1 nêu trên.

4. Sau khi có kết quả thử nghiệm, tổ chức, doanh nghiệp, cá nhân chuẩn bị hồ sơ theo quy định tại khoản 2 Điều 23 Nghị định số 105/2025/NĐ-CP, gửi hồ sơ đến cơ quan Cảnh sát PCCC và CNCH để được cấp “Giấy phép lưu thông phương tiện PCCC, CNCH” (qua Cổng dịch vụ công của Bộ Công an, địa chỉ: https://dichvucong.bocongan. gov.vn /bocongan/bothutuc/tthc?matt=120752)

5. Sau khi được cấp giấy phép lưu thông đối với mẫu mặt nạ lọc độc, mặt nạ phòng độc cách ly, doanh nghiệp chủ động sản xuất, lắp ráp, nhập khẩu phương tiện PCCC, CNCH theo mẫu đã được cấp phép; ghi nhãn sản phẩm, thể hiện trên nhãn hàng hóa số giấy phép lưu thông, tên cơ quan cấp giấy phép lưu thông để phục vụ việc quản lý; khai báo thông tin trước khi lưu thông ra thị trường theo quy định tại khoản 8 Điều 23 Nghị định số 105/2025/NĐ-CP. Doanh nghiệp chịu trách nhiệm tự quản lý, giám sát chất lượng phương tiện PCCC, CNCH trong quá trình sản xuất lưu thông trên thị trường, thu hồi và xử lý phương tiện PCCC, CNCH khi phát hiện có sản phẩm không đạt chất lượng theo quy định của pháp luật về chất lượng sản phẩm, hàng hóa.

Chú thích:

(1)Hiện nay, Bộ Công an đang hoàn thiện dự thảo để ban hành Quy chuẩn kỹ thuật về trang bị phương tiện PCCC và CNCH thay thế cho TCVN 3890:2023.

(2)Chi tiết các quy định cụ thể về loại hình công trình, định mức trang bị, yêu cầu bố trí, kiểm tra, bảo dưỡng... xem tại TCVN 3890:2023.

(3)Theo quy định tại khoản 22 Điều 1 Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Tiêu chuẩn và quy chuẩn kỹ thuật (Luật số 70/2025/QH15) có hiệu lực thi hành từ 01/01/2026, kết quả đánh giá sự phù phải đượcthực hiện bởi tổ chức đánh giá sự phù hợp quốc tế, tổ chức đánh giá sự phù hợp nước ngoài được một trong các tổ chức công nhận là thành viên ký thỏa thuận thừa nhận lẫn nhau của Tổ chức Công nhận các phòng thử nghiệm Quốc tế (ILAC), Diễn đàn Công nhận Quốc tế (IAF), Tổ chức hợp tác Công nhận khu vực Châu Á Thái Bình Dương (APAC) đánh giá và công nhận về năng lực đáp ứng tiêu chuẩn quốc tế, tiêu chuẩn quốc gia tương ứng.